Marmara Denizi’nin serin poyrazı Salacak kıyılarını dövüp Kız Kulesi’ne doğru eserken, Üsküdar’ın köklü bir lisesinin son ders zili gürültüyle çaldı. On yedi yaşındaki Cemre, okul ceketinin üzerine giydiği bordo renkli kaşe kabanın önünü sıkıca kapatıp ağır ders kitaplarıyla dolu çantasını omzunda düzeltti. Sınıf arkadaşlarının sahil kafelerinde oturup sıcak salep içme davetlerini içten bir tebessümle geri çeviren genç kız, adımlarını Salacak sahili boyunca sıralanan, XIX. yüzyıldan kalma iki katlı tarihi ahşap bir binadaki uluslararası antika denizcilik haritaları ve seyir kütüphanesi arşiv acentesine doğru hızlandırdı.
Cemre, sekiz ay önce babasını Haydarpaşa mendireğindeki bir iskele onarımı sırasında vincin devrilmesiyle meydana gelen kazada kaybettikten sonra ailesinin tüm geçim yükünü sırtlanmıştı. Selimiye’nin dik ve taşlı yokuşlarındaki eski kiralık bodrum kat dairesinin kirasını ödemek, kronik astım hastası annesinin buhar cihazı giderleri ile ortaokula giden küçük erkek kardeşinin okul harçlıklarını karşılayabilmek için hafta içi her gün ders bitiminde bu acentede akşam sekreteri ve antika seyir defteri tescil görevlisi olarak çalışıyordu.
Acentenin içi; eskitme deri kokuları, antika mürekkep koruyucu solüsyonlar, Osmanlı dönemi portolan haritaları ve yüksek hızlı geniş format tarayıcıların ritmik vızıltısıyla kaplı son derece vakur, şık ve yoğun bir mekândı. Cemre’nin görevi; Londra, Lizbon ve Cenova merkezli denizcilik tarihi enstitülerinden gelen XVII. yüzyıl haritalarına ait kâğıt asidite ve mürekkep bozulma raporlarını sisteme girmek, Kültür Varlıkları Koruma Kurulu onay dosyalarını klasörlemek, gelen uluslararası kuryeleri karşılayarak optik tarama belgelerini zimmet defterine kaydetmekti. Saatlerce ekran karşısında katalog kodlarını doğrulamaktan gözleri kurur, şık görünmek zorunda olduğu topuklu ayakkabılar içinde ayak tabanları sızlar ve dev arşiv tüplerini ahşap merdivenle üst raflara taşımaktan kolları ile sırtı ağrırdı.
Cemre’nin en büyük arzusu ise İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih ve Arşivcilik Bölümü’nü kazanıp İstanbul’un zengin denizcilik mirasını koruyan uzman bir restoratör akademisyen olmaktı. Sekreterlik masasının altındaki çekmecede YKS Eşit Ağırlık özet kartları ile Tarih-Coğrafya ders föyleri hazır beklerdi. Bir yandan dahili telefon hatlarını bağlayıp kurye zimmetlerini onaylatırken, diğer yandan çekmecedeki paragraf, tarih ve coğrafya sorularını zihninden çözmeye çalışıyordu.
O akşam, Deniz Müzesi özel sergisi için Lizbon’daki Uluslararası Kartografya Konseyi’ne gönderilecek yetmiş beş parçalık Acil Harita Akreditasyon Dosyası’nın taranması, kodlanması ve e-imza portalına yüklenmesi son ana kaldı. Şirketin kıdemli operasyon sekreteri acil bir parşömen tespiti için Karaköy sahasına gidince, tüm tarama, kontrol, kodlama ve arşiv yükleme işi Cemre’nin omuzlarına bindi. Gece saat onu geçtiğinde elleri kâğıt kesiklerinden sızlamaktan hissizleşmiş, bacakları yorgunluktan titriyordu. Binanın ağır ahşap kapısını kilitleyip Üsküdar İskele Durağı’na doğru yürürken cebindeki günlük yevmiyesi ve çantasındaki bitirilmiş test fasikülüyle İstanbul’un soğuk gecesinde kendi geleceğini inşa etmenin gururunu taşıyordu.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.