Derin, antika tezhip kutuları ve ahşap hat levha çerçeveleri üzerine gesso (alçı) zeminli varak ve kalem işi restorasyonu yapan yirmi üç yaşında bir sanat konservatörüydü. Tarihi Yarımada’nın eski ticaret, matbuat ve zanaat merkezlerine yakın kalabilmek için Eminönü’nde, Sabuncu Han Sokak’tan Leblebici Han’a uzanan dar ve karanlık bir aralıkta yer alan yüz elli yıllık taş bir hanın bodrum katını atölye-ev yaptı.
Derin’in zorluğu; hakiki 24 ayar yaprak altın tellerinin, ithal sığır jelatini tutkallarının fahiş pahalılığı ve Haliç kıyısından Eminönü çukuruna çöken dondurucu rutubetti. Gündüzleri Mısır Çarşısı arkasındaki aktarlarda parça başı çuval taşıyor ve paketleme işçiliği yapıyor, akşamları ise bodrum katındaki sarı masa lambasının altında büyüteç ve neşterle 18. yüzyıldan kalma oymalı bir çerçevenin dökülmüş alçı zeminlerini dolduruyordu. Gün ışığı girmeyen odasında kışın taş duvarlardan sızan soğuk nem hands uyuşturuyor, mühür taşıyla varak parlatırken parmaklarının titremesine neden oluyordu.
En büyük kriz, özel bir koleksiyoncu için restore ettiği 1780’lerden kalma altın varaklı ve rumî motifli nadide bir hat levhası çerçevesinin teslim gecesinde yaşandı. Boğaz üzerinden gelen şiddetli bir karayel fırtınası sırasında sokaktaki tıkalı rölanti kanalı patladı. Çamurlu tazyikli su Derin’in bodrum katındaki havalandırma penceresinden içeri taşarak çalışma masasının üzerine aktı. Su, doğrudan henüz organik tutkalı sertleşmemiş ve mühür taşıyla parlatılmamış varaklı ahşabın üzerine döküldü.
Derin, dondurucu ve çamurlu suyun içinden çerçeveyi saniyeler içinde kurtardı. Islanan hassas alçı zemin eriyip altın yapraklar sökülebilirdi. Sırılsıklam halde evden çıkıp Yeni Cami’nin dış avlu duvarlarının altındaki kapalı taş kemerlerin altına sığındı. Fırtına yüzünü keserken, yanında taşıdığı emici kurutma kâğıtları ve saf alkolle fener ışığı altında ahşabın üzerindeki çamuru teker teker temizledi. Sabaha kadar alçı tabakasını elle yeniden kurgulayıp dökülen altın yaprakları baştan işledi. Ertesi gün çerçeveyi kusursuz teslim ettiğinde, İstanbul’un soğuk suları onun sabrını ve zanaatını yenememişti.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.